Milli Eğitim Bakanlığı’na bağlı okullarda görev yapan öğretmenlerin ek ders ücretleri, mesai saatleri ve görev tanımları zaman zaman tartışma konusu olmaktadır. Özellikle boş geçen derslere giren nöbetçi öğretmenlerin bu durum karşılığında ek ders ücreti alıp almayacağı sorusu, öğretmenler arasında sıkça dile getirilen önemli bir sorundur. Sözlük Haberleri olarak, bu konuda mevzuatı ve Sayıştay kararlarını inceleyerek net bir yanıt sunuyoruz.
Nöbetçi öğretmenlere, boş geçen dersleri doldurmaları halinde ek ders ücreti ödenmez. Mevzuat ve Sayıştay kararları, ek ders ücretinin fiilen yapılan ve öğretmenlik görevi kapsamında belirlenen ders saatleri karşılığında ödeneceğini açıkça belirtmektedir. Boş geçen bir derse giren nöbetçi öğretmenin bu faaliyeti, genellikle idari bir düzenleme veya nöbet görevinin bir parçası olarak değerlendirilir ve öğretmenin haftalık ders yükünü artırıcı nitelikte olmadığı kabul edilir.
Kimler Ek Ders Ücreti Alabilir?
Ek ders ücreti ödemeleri, Milli Eğitim Bakanlığı Yönetici ve Öğretmenlerinin Ders ve Ek Ders Saatlerine İlişkin Karar ile düzenlenmiştir. Bu karara göre, öğretmenlere ve yöneticilere, asıl görevlerinin yanında fiilen girdikleri dersler ve belirli görevler karşılığında ek ders ücreti ödenir. Temel prensip, ek ders ücretinin, öğretmenin yasal ders yükünün üzerinde fiilen yaptığı her bir ders saati için ödenmesidir.
Nöbet Görevinin Kapsamı
- Genel Sorumluluk: Nöbet görevi, okulda düzenin sağlanması, öğrencilerin güvenliği ve disiplinin sürdürülmesi gibi idari sorumlulukları içerir.
- Boş Derslere Müdahale: Boş geçen derslere girmek, genellikle nöbetçi öğretmenin idari sorumluluğu çerçevesinde değerlendirilir. Bu, öğrencilerin boş kalmaması ve sınıf düzeninin bozulmaması amacıyla yapılan bir müdahaledir.
- Ders Yükü Artışı Yok: Öğretmenin kendi ders programında ek bir ders saati yaratmadığı için, mevcut mevzuata göre ek ders ücreti ödemesi yapılmamaktadır.
Mevzuat Ne Diyor?
Milli Eğitim Bakanlığı Yönetici ve Öğretmenlerinin Ders ve Ek Ders Saatlerine İlişkin Karar’ın 18. maddesinin 2. fıkrası, ek ders ücreti ödenmeyecek durumları net bir şekilde ifade eder. İlgili madde şöyledir:
“Bir göreve bağlı olarak fiilen yapılmayan dersler ile başka bir görevin yerine getirilmesi amacıyla bu görev sırasında yapılan ders dışı faaliyetlerden ek ders ücreti ödenmez.”
Bu madde, öğretmenin asıl ders yükünün dışında, ancak başka bir görev (örneğin nöbet görevi) kapsamında yaptığı ders dışı faaliyetler için ek ders ücreti alamayacağını belirtir. Boş geçen derslere girilmesi de bu kapsamda değerlendirilmektedir.
Sayıştay Kararı Ne Yönde?
Konuya ilişkin Sayıştay kararları da mevzuatı destekler niteliktedir. Sayıştay 2. Dairesi’nin 15.02.2018 tarihli ve 57 sayılı kararı, boş geçen derslere giren nöbetçi öğretmenlere ek ders ücreti ödenmeyeceği yönündeki uygulamayı teyit etmiştir. Kararda, ek ders ücretinin ancak “ders görevinin fiilen yapılması ve bu görevin belirli bir ders programına uygun olarak yürütülmesi” halinde ödenebileceği vurgulanmıştır. Nöbet görevi sırasında boş bir sınıfa girilerek öğrencilerin gözetim altında tutulması, bir dersin yerine getirilmesi olarak değil, idari bir tedbir olarak kabul edilmektedir.
Peki Hangi Durumlarda Ek Ders Ödenir?
Öğretmenlere ek ders ücreti ödenebilmesi için, aşağıdaki şartların genellikle sağlanması gerekmektedir:
- Fiilen Ders Yapmak: Öğretmenin derse fiilen girmesi.
- Ders Programında Olması: Yapılan dersin, ilgili öğretmenin ders programında veya resmi görevlendirmesinde yer alması.
- Yasal Sınırı Aşması: Yapılan dersin, öğretmenin haftalık zorunlu ve isteğe bağlı ek ders saatlerini aşan bir yük oluşturması.
Örneğin, bir öğretmenin idare tarafından, ders programı boş olan başka bir dersin öğretmeni yerine, o derse girmesi ve bu durumun öğretmenin haftalık ders yükünü artırması halinde ek ders ücreti ödemesi söz konusu olabilir. Ancak bu, nöbetçi öğretmenin boş geçen bir derse idari amaçla girmesinden farklı bir durumdur.
Nöbetçi Öğretmenlere Boş Geçen Derslere Girmeleri Halinde Ek Ders Ücreti Ödenir mi?
Hayır, mevcut mevzuat ve Sayıştay kararları uyarınca, boş geçen derslere giren nöbetçi öğretmenlere bu faaliyetleri karşılığında ek ders ücreti ödenmez. Bu durum, genellikle nöbet görevinin bir parçası veya idari bir tedbir olarak değerlendirilmekte olup, öğretmenin ders yükünü artıran fiili bir ders görevi olarak kabul edilmemektedir.