İçişleri Bakanlığı, uzun süredir sürücülerin tepkisini çeken ve uygulamada kafa karışıklığına yol açan APP (Amerikan Pres Plaka) tipi araç plakalarıyla ilgili cezalara yönelik yeni bir düzenlemeye gitti. Emniyet Genel Müdürlüğü tarafından 81 il valiliğine gönderilen 17 Haziran 2024 tarihli talimatla, bazı APP plakaların “mühürsüz” veya “sahte” kabul edilerek kesilen idari para cezalarına ‘geri adım’ atıldı. Bu gelişme, binlerce sürücünün mağduriyetini gidermeyi ve uygulamada birliği sağlamayı hedefliyor.
APP Plaka Tartışmaları Neden Başlamıştı?
Türkiye’de özellikle araç tutkunları arasında yaygın olarak tercih edilen APP plakalar, standart plakalardan farklı yazı tipi ve karakter kalınlığına sahip olmalarıyla biliniyor. Ancak son dönemde, bu plakaları kullanan sürücülere Karayolları Trafik Kanunu’nun 23/3 maddesi uyarınca “yönetmelikte belirtilen nitelik veya ölçülere aykırı plaka takmak” suçlamasıyla idari para cezaları ve ceza puanları uygulanmaya başlanmıştı. Özellikle “mühürsüz” veya “sahte” plaka değerlendirmeleriyle kesilen cezalar, kamuoyunda geniş yankı bulmuş ve sürücülerden yoğun şikayetlere neden olmuştu.
İçişleri Bakanlığı’nın Yeni Talimatı Neler Getiriyor?
Emniyet Genel Müdürlüğü’nün valiliklere gönderdiği 17.06.2024 tarihli talimatname, APP plaka denetimlerinde yeni bir dönem başlatıyor. Talimatın ana hatları şu şekilde özetlenebilir:
- Ceza Uygulanmayacak Durumlar: Plaka basımında kullanılan fontun veya karakter kalınlığının yönetmeliğe aykırı olması dışında, üzerinde “TR” ibaresi, TÜVTÜRK standartlarını yansıtan karekod ve harf-rakam grubu, AYYILDIZ amblemi ve plaka basımına yetkili kuruluşun mühür veya seri numarasını taşıyan plakalar, “mühürsüz” veya “sahte” plaka olarak değerlendirilmeyecek. Bu tür plakaları kullanan sürücülere, Karayolları Trafik Kanunu’nun 23/3 maddesi kapsamında cezai işlem uygulanmayacak.
- Ceza Uygulanmaya Devam Edecek Durumlar: “TR” ibaresi, TÜVTÜRK standartlarını gösteren karekod ve harf-rakam grubu, AYYILDIZ amblemi veya plaka basımına yetkili kuruluşun mühür veya seri numarasından herhangi birini taşımayan plakalar ile plaka basımına yetkili olmayan yerlerde basıldığı tespit edilen veya mühürleri sahte olduğu belirlenen plakalar, yasal mevzuat uyarınca “sahte” veya “mühürsüz” plaka olarak kabul edilmeye devam edilecek. Bu tür plakaları kullanan sürücülere ilgili kanun maddeleri çerçevesinde cezai işlem uygulanacak.
Uygulamada Tekdüzenlik ve Mağduriyetlerin Önlenmesi
Bakanlık tarafından yayımlanan bu talimat, özellikle uygulamada ortaya çıkan farklılıkların önüne geçmeyi ve vatandaşların yaşadığı mağduriyetleri sonlandırmayı amaçlıyor. Daha önce sadece font farklılığı nedeniyle ‘sahte’ muamelesi gören birçok plakanın, yeni düzenleme ile yasal hale gelmesi bekleniyor. Bu sayede, trafik denetimlerinde keyfi uygulamaların azalması ve vatandaş nezdinde adaletin sağlanması hedefleniyor.
Sürücülerin, yeni düzenlemeyi dikkate alarak plaka standartlarına uygunluk konusunda gerekli hassasiyeti göstermeleri önem taşıyor. Özellikle yetkili yerlerde basılmayan veya üzerinde gerekli tüm ibareleri taşımayan plakaların halen cezai işleme tabi olacağı unutulmamalıdır.